Η ομάδα Μπασίτζ και η κρατική τρομοκρατία: Πώς το νέο καθεστώς του Ιράν προσπαθεί να διατηρήσει τον έλεγχο εντός

2026-03-02 - 16:46

Όταν μιλάμε για το Ιράν, η ανάλυση συχνά εγκλωβίζεται σε δύο άκρα: είτε στην «υψηλή» γεωπολιτική των πυρηνικών, των πυραύλων και των περιφερειακών δικτύων, είτε στην «εσωτερική» εικόνα των διαδηλώσεων και της κοινωνικής έντασης. Οι Μπασίτζ (Basij) είναι ο κρίκος που ενώνει αυτά τα δύο επίπεδα. Δεν είναι απλώς μια δύναμη που εμφανίζεται στους δρόμους, αλλά ένας μηχανισμός που προσδίδει στο κράτος βάθος στο πεδίο, δυνατότητα ταχείας κινητοποίησης και, κυρίως, ένα πλέγμα παρουσίας μέσα στην κοινωνία που λειτουργεί ως δείκτης προθέσεων: πόσο σκληρά θα επιβληθεί η τάξη, πόσο γρήγορα μπορεί να κλιμακωθεί η καταστολή και πόσο ανθεκτικό είναι το καθεστώς απέναντι σε κρίσεις νομιμοποίησης. Σε γεωπολιτικούς όρους, οι Μπασίτζ είναι «πολλαπλασιαστής ισχύος» στο εσωτερικό μέτωπο. Δίνουν στην Τεχεράνη τη δυνατότητα να μετατρέπει κοινωνική τριβή σε ελεγχόμενη ένταση, να σηματοδοτεί αποφασιστικότητα χωρίς να ενεργοποιεί πάντα τον πλήρη μηχανισμό του κράτους, και να διατηρεί μια συνεχή ικανότητα επιτήρησης σε κομβικούς χώρους, όπως πανεπιστήμια, γειτονιές και υπηρεσίες. Αυτό ακριβώς το υβριδικό προφίλ εξηγεί